Johan Blomhoff reageert op de recente maatschappelijke discussie rond de bijzondere volmacht die ex-president Chan Santokhi aan de Procureur-Generaal (PG) van het Openbaar Ministerie (OM) gaf voor personele organisatie.
Volgens Blomhoff is het essentieel dat een vervolgingsinstantie onafhankelijk kan opereren, zonder afhankelijk te zijn van politieke of bestuurlijke gunsten voor aanstelling, promotie of disciplinaire bescherming.
Personeelsmacht is invloed
“Wie personeelsmacht heeft, heeft invloed,” stelt Blomhoff. “Niet altijd via openlijke opdrachten, maar door subtiele druk: wie wordt bevorderd, overgeplaatst of krijgt een disciplinaire zaak?
“Als die knoppen buiten het OM liggen, ontstaat afhankelijkheid. En afhankelijkheid is dodelijk voor het vertrouwen dat vervolging eerlijk en zonder politieke inmenging wordt uitgevoerd.”
Autonomie versus machtsconcentratie
Blomhoff waarschuwt voor verzwakte checks & balances. De criticus nuanceert: “Autonomie binnen duidelijke, controleerbare regels en toezicht is juist noodzakelijk.
“Kijk naar de resolutie van 14 maart 2024 (S.B. 2024 no. 33), die de PG al volmacht gaf om arbeidsovereenkomsten te sluiten. Dat versterkte de rechterlijke organisatie, en dat was geen automatisch misbruik van macht.”
Bestaande waarborgen
Blomhoff wijst verder op bestaande en eenvoudig versterkbare controles:
Begrotingscontrole door De Nationale Assemblée;
Toetsing door Rekenkamer en financiële audits;
Rechtsbescherming van personeel via rechters;
Behoud van personeelsrechtelijke kaders onder de Personeelswet.
Slotboodschap
“Het echte gevaar zit in een OM dat afhankelijk is van politieke gunsten. Geef autonomie, j, maar combineer dit met harde waarborgen: publicatie van besluiten, heldere procedures, externe audits, rapportageplicht en toetsbaarheid. Dát is volwassen rechtsstaatdenken.”
