Suriname bevindt zich volgens analist en criticus Guillermo Feller in een herhalende bestuurlijke cyclus die het land al jaren op dezelfde plek houdt. Ondanks beleidsplannen, hervormingsprogramma’s en politieke beloften blijft echte structurele vooruitgang uit.
Volgens Feller is het probleem niet dat Suriname geen visie of middelen heeft, maar dat de uitvoering van beleid systematisch wordt ondermijnd door de manier waarop het politieke systeem functioneert. “We blijven in cirkels draaien, en de politiek is daarbij de motor die die beweging in stand houdt,” stelt hij.
Een systeem dat zichzelf in stand houdt
Feller wijst erop dat partijpolitiek in de praktijk steeds vaker functioneert als een mechanisme van wederzijdse afhankelijkheid, waarin loyaliteit belangrijker wordt dan deskundigheid.
Daardoor ontstaat een bestuurscultuur waarin beslissingen niet altijd worden genomen op basis van effectiviteit, maar op basis van politieke verhoudingen.
Volgens hem leidt dit tot een situatie waarin het systeem zichzelf reproduceert, ongeacht de maatschappelijke resultaten. “Het land verandert van gezichten, maar niet van richting,” luidt zijn analyse.
Terugkerende problemen in cruciale sectoren
De kritiek van Feller richt zich op meerdere domeinen die volgens hem hetzelfde patroon vertonen.
In de gezondheidszorg blijft de druk op instellingen toenemen, terwijl structurele versterking uitblijft. Problemen worden vaak tijdelijk opgelost, maar keren daarna terug in een andere vorm.
In het onderwijs ziet hij een vergelijkbaar beeld: een systeem dat veel jongeren bereikt, maar hen onvoldoende perspectief biedt op duurzame ontwikkeling binnen het land zelf.
De financiële sector wordt volgens hem gekenmerkt door groeiende druk op overheidsfinanciën en een terugkerend gebrek aan transparantie en consistent beleid.
Ook de infrastructuur blijft volgens Feller hangen in een patroon van kortetermijnoplossingen, waarbij herstelwerk vaker voorkomt dan duurzame opbouw.
Lapwerk als bestuurlijke reflex
Wat volgens de analist opvalt, is dat beleid vaak reactief in plaats van structureel is. Problemen worden aangepakt zodra ze acuut worden, waarna tijdelijke oplossingen volgen die zelden leiden tot blijvende verandering.
“Er wordt veel gereageerd, maar weinig hersteld,” stelt Feller. “En zolang die cyclus niet wordt doorbroken, blijven dezelfde problemen terugkomen, alleen in een andere vorm.”
Friends and family en het verlies van talent
Een centraal punt in zijn analyse is de manier waarop functies binnen overheid en publieke instellingen worden ingevuld.
Wanneer politieke loyaliteit zwaarder weegt dan expertise, ontstaat volgens Feller een structureel verlies aan efficiëntie en vertrouwen.
In een klein land als Suriname heeft dit volgens hem een versterkt effect. Niet alleen worden kansen op deskundig bestuur gemist, maar ook verdwijnt waardevol talent naar het buitenland.
De kern van de uitdaging
Feller stelt dat de oplossing niet ingewikkeld is in theorie, maar moeilijk in praktijk: deskundigheid boven loyaliteit, transparantie boven gesloten besluitvorming en lange termijn boven kort politiek gewin.
Zonder deze verschuiving blijft het land volgens hem gevangen in een patroon van herhaling. “We praten al jaren over vooruitgang, maar vooruitgang vraagt om keuzes die structureel zijn, niet symbolisch.”
Slotbeschouwing
Volgens de analist ligt de vraag niet in de diagnose, maar in de bereidheid tot verandering. Zolang het politieke systeem niet fundamenteel verandert in hoe het omgaat met kennis, macht en verantwoordelijkheid, blijft Suriname volgens hem in dezelfde cirkel bewegen.
“De vraag is niet of we het kunnen doorbreken,” besluit Feller, “maar wanneer we stoppen met doen alsof het niet nodig is.”
