De bescherming van het natuurgebied Bigi Pan staat onder druk door de gevolgen van aanhoudende droogte en klimaatverandering.
Minister Stanley Soeropawiro van Grondbeleid en Bosbeheer (GBB) heeft aangegeven dat de mogelijkheden om onder de huidige omstandigheden direct in te grijpen beperkt zijn.
Volgens de bewindsman is internationale samenwerking op het gebied van klimaatverandering van groot belang bij het aanpakken van de uitdagingen waarmee het gebied wordt geconfronteerd.
De situatie in Bigi Pan vraagt om bijzondere aandacht, aangezien het gebied niet alleen van ecologische betekenis is, maar ook belangrijk is voor de visserij, het toerisme en de bestaanszekerheid van lokale gemeenschappen.
Dalend waterpeil baart zorgen
De gevolgen van de droogte zijn inmiddels ook merkbaar in het waterpeil van Bigi Pan. Eerder werd vanuit het gebied melding gemaakt van een geleidelijke daling van de waterstand.
Natuurliefhebber Ali Khan Sewrutton waarschuwde eerder dat vooral vissers en touroperators hierdoor in de problemen kunnen komen.
Volgens Sewrutton kan het uitblijven van regen de bevaarbaarheid van het gebied verder aantasten. Hij wees daarnaast op zogenoemde coupures, waardoor water vanuit Bigi Pan richting zee zou wegstromen.
Hij pleitte voor een grondige oriëntatie om vast te stellen waar de problemen zich voordoen en welke maatregelen noodzakelijk zijn.
De mogelijke gevolgen beperken zich niet tot de natuur. Wanneer delen van het gebied moeilijker bereikbaar worden, kunnen ook de dagelijkse activiteiten en inkomsten van vissers en toeristische ondernemers onder druk komen te staan.
Kwetsbaar ecosysteem met internationale betekenis
Bigi Pan is een belangrijk wetlandgebied in het district Nickerie en heeft de status van Multiple Use Management Area (MUMA).
Het gebied vervult verschillende ecologische functies, waaronder het bieden van leef- en voedselgebieden aan vogels, het ondersteunen van visbestanden en het beschermen van de kust.
Volgens het Western Hemisphere Shorebird Reserve Network ondersteunt Bigi Pan jaarlijks meer dan 500.000 kustvogels. Daarmee heeft het gebied ook internationaal betekenis voor het behoud van trekvogels en hun leefgebieden.
De mangrovebossen spelen daarnaast een belangrijke rol bij kustbescherming, biodiversiteitsbehoud en de opslag van koolstof. Aantasting van deze ecosystemen kan daarom gevolgen hebben die verder reiken dan de directe omgeving van Bigi Pan.
Wetenschappelijk onderzoek wijst op belang van waterbeheer
Onderzoek van de Anton de Kom Universiteit van Suriname (AdeKUS), uitgevoerd binnen het Bigi Pan Blue Carbon Restoration Programme, laat zien dat de ecologische gezondheid van het gebied sterk samenhangt met waterbeweging, sedimentvorming en klimaatvariabiliteit.
Uit de ecologische nulmeting blijkt dat gebieden met een goede waterverbinding en stabiele omstandigheden gezonde mangrovevegetatie en een grotere biodiversiteit ondersteunen. In meer geïsoleerde gebieden kunnen juist verzilting, stilstaand water en beperkte natuurlijke regeneratie optreden.
De onderzoeksresultaten benadrukken dat herstel niet uitsluitend afhankelijk is van het planten van mangroven. Ook de natuurlijke waterhuishouding en de omstandigheden waaronder vegetatie kan groeien, moeten worden verbeterd.
Het onderzoek is uitgevoerd door AdeKUS met financiering van de Inter-Amerikaanse Ontwikkelingsbank (IDB) en technische ondersteuning van onder meer Haskoning en Deltares.
Beheer en samenwerking blijven aandachtspunten
Ook tijdens een stakeholdersconsultatie over toerismeontwikkeling in Nickerie en Coronie op 20 mei 2026 werd de situatie van Bigi Pan besproken.
Vertegenwoordigers uit de toerismesector wezen toen op bestaande vraagstukken rond beheer, coördinatie, bescherming en structurele ontwikkeling van het gebied.
Er werd gepleit voor een duidelijkere en beter afgestemde aanpak tussen de betrokken instanties. Bigi Pan werd daarbij aangemerkt als een belangrijk natuurproduct voor ecotoerisme, vogeltoerisme en de economische ontwikkeling van West-Suriname.
De betrokken stakeholders benadrukten dat duurzaam beheer noodzakelijk is om de toeristische en economische mogelijkheden van het gebied op lange termijn te behouden.
Internationale klimaatinspanningen en nationale verantwoordelijkheid
Minister Soeropawiro heeft gewezen op het belang van internationale klimaatinspanningen, omdat de gevolgen van klimaatverandering de mogelijkheden voor directe nationale interventies kunnen beperken.
Tegelijkertijd vraagt de situatie om een samenhangende nationale aanpak. Het monitoren van waterstanden, het onderzoeken van waterstromen, het beschermen van mangrovegebieden en het betrekken van lokale gemeenschappen zijn belangrijke onderdelen van duurzaam beheer.
De beschikbare onderzoeksresultaten kunnen daarbij richting geven aan gerichte maatregelen. Een structurele aanpak vereist bovendien duidelijke afspraken tussen de verantwoordelijke overheidsinstanties, kennisinstellingen, lokale gemeenschappen en internationale partners.
De bescherming van Bigi Pan is daarmee niet alleen een vraagstuk van natuurbeheer, maar ook van klimaatadaptatie, economische ontwikkeling en het behoud van natuurlijke hulpbronnen voor toekomstige generaties.
