Minister André Misiekaba van Volksgezondheid, Welzijn en Arbeid (VWA) maakt zich ernstige zorgen over de ontwikkeling van seksueel overdraagbare aandoeningen (soa’s) in Suriname.
Volgens de minister moet de samenleving niet volstaan met het constateren dat de cijfers stijgen, maar moeten betrokken instellingen gezamenlijk verantwoordelijkheid nemen om de ontwikkeling terug te dringen.
De zorgen komen op een moment waarop de Dermatologische Dienst een duidelijke toename van soa’s signaleert. Vooral gonorroe en syfilis worden de afgelopen maanden vaker vastgesteld.
Volgens Debora Hordijk, hoofd van de afdeling Counseling & Testing, is de stijging al zes tot zeven maanden zichtbaar en wordt de situatie steeds zorgwekkender.
Ook zeer jonge tieners worden getroffen
Bijzonder zorgwekkend is volgens de gezondheidsdienst dat steeds meer jongeren van 25 jaar en jonger met soa’s worden gezien.
Er zijn zelfs gevallen bekend van 13- en 14-jarigen. De Dermatologische Dienst wijst erop dat jongeren vaak onvoldoende kennis hebben over soa’s en de mogelijke gevolgen van onbehandelde infecties.
Het gaat daarbij niet uitsluitend om hiv. Gonorroe en syfilis behoren eveneens tot de infecties die ernstige gevolgen kunnen hebben wanneer zij niet tijdig worden vastgesteld en behandeld.
Een onbehandelde gonorroe kan onder meer leiden tot vruchtbaarheidsproblemen, terwijl syfilis op langere termijn het zenuwstelsel kan aantasten.
De ontwikkeling maakt duidelijk dat seksuele gezondheidsvoorlichting niet pas moet beginnen wanneer jongeren al met een gezondheidsprobleem worden geconfronteerd. Preventie, tijdige testing en laagdrempelige toegang tot betrouwbare informatie zijn volgens deskundigen essentieel.
Trainingen starten in september
Misiekaba wil daarom niet wachten totdat de situatie verder verslechtert. In september worden nog verschillende groepen getraind om een bijdrage te kunnen leveren aan de preventie en voorlichting rond soa’s.
Vanaf oktober moet vervolgens een grotere voorlichtingscampagne op scholen van start gaan. Jongeren vormen daarbij de belangrijkste doelgroep.
De campagne moet hen beter informeren over de risico’s van soa’s, het belang van bescherming, tijdig testen en het zoeken van professionele hulp.
Daarmee wordt ingezet op een bredere preventieve aanpak waarbij niet alleen gezondheidsprofessionals, maar ook scholen en andere maatschappelijke actoren worden betrokken.
Voorlichting moet verder gaan dan alleen waarschuwingen
De huidige ontwikkeling stelt tegelijkertijd vragen over de manier waarop Suriname jongeren informeert over seksuele gezondheid.
Alleen vertellen dat soa’s toenemen, is volgens de minister onvoldoende. Jongeren moeten daadwerkelijk weten hoe zij besmetting kunnen voorkomen, wanneer zij zich moeten laten testen en waar zij terechtkunnen voor hulp.
Ook ouders hebben hierin een belangrijke rol. De Dermatologische Dienst heeft eerder benadrukt dat ouders tijd moeten nemen om met hun kinderen over seksualiteit en soa’s te communiceren.
Het vermijden van het onderwerp uit ongemak kan ertoe leiden dat jongeren hun informatie elders zoeken, waar die informatie niet altijd betrouwbaar is.
Ook artsen en media hebben verantwoordelijkheid
Misiekaba doet daarom een bredere oproep aan artsen, medisch specialisten, dermatologen, de media en andere betrokkenen om hun verantwoordelijkheid te nemen.
De aanpak van soa’s mag volgens deze benadering niet uitsluitend worden gezien als een taak van de overheid of de gezondheidszorg.
Artsen en specialisten hebben een belangrijke rol bij vroegtijdige herkenning, testing en behandeling. De media kunnen bijdragen aan het doorbreken van taboes en het verspreiden van betrouwbare informatie.
Scholen kunnen jongeren bereiken op een plaats waar zij dagelijks aanwezig zijn, terwijl ouders een belangrijke rol hebben bij de communicatie thuis.
Het doel moet zijn om van seksuele gezondheid geen onderwerp te maken waarover pas wordt gesproken wanneer iemand besmet is geraakt, maar een vast onderdeel van gezondheidseducatie en preventie.
Zelfmedicatie vormt een extra risico
De Dermatologische Dienst waarschuwt bovendien tegen het zelf behandelen van soa’s. Volgens Hordijk is niet ieder antibioticum geschikt voor iedere infectie en kan verkeerd of onvoldoende gebruik van antibiotica ertoe leiden dat een infectie niet effectief wordt behandeld. Professionele diagnose en behandeling blijven daarom noodzakelijk.
De dienst roept seksueel actieve personen op zich tijdig te laten testen en benadrukt dat soa’s veel breder zijn dan alleen hiv. Ook wanneer iemand geen duidelijke klachten heeft, kan testen belangrijk zijn.
