Op 27 november 2025 werd volgens een door Key News gepubliceerd Memorandum of Understanding (MoU) afgesproken dat drie personen, in het document aangeduid als “the Mennonites”, 100% van de aandelen zouden overnemen van Agriculture New Suriland N.V. Aan die onderneming zouden rechten rond ongeveer 9.410 hectare worden gekoppeld.
Het bedrag: US$ 1.693.800.
Volgens het MoU was op dat moment al US$ 250.000 overgemaakt naar de bankrekening van Braganza Marketing Group N.V. Daarna zouden nog US$ 596.900 en twee betalingen van US$ 423.450 volgen.
Op 13 januari 2026, anderhalve maand later, werd volgens dezelfde berichtgeving ongeveer 9.366,72 hectare staatsgrond in Para voorwaardelijk beschikbaar gesteld aan Braganza voor grootschalige landbouw.
9.410 hectare.
9.366,72 hectare.
Bijna dezelfde omvang.
Key News stelt terecht dat uit de beschikbare documenten nog niet kan worden vastgesteld dat het om exact hetzelfde terrein gaat.
Maar als dat zo is, dan roept dat één zeer ernstige vraag op: werd er betaald voor rechten op staatsgrond die de staat op dat moment nog niet had verleend?
Dat is geen roddel.
Dat is een vraag die de regering moet beantwoorden.
Wat betekent dat per hectare?
US$ 1.693.800 gedeeld door 9.410 hectare is ongeveer US$ 180 per hectare.
Juridisch betekent dat niet automatisch dat de grond voor US$ 180 per hectare is verkocht. Het MoU spreekt volgens de publicatie over een aandelenconstructie en rechten rond het terrein, niet over een klassieke grondverkoop.
Maar juist dát maakt onderzoek noodzakelijk.
Want via aandelen kunnen economische belangen en bepaalde rechten worden overgedragen zonder dat de transactie juridisch als een klassieke grondverkoop wordt vormgegeven.
De vraag is dus niet alleen: “Is de grond verkocht?”
De vraag is ook: welke rechten zijn verkocht, overgedragen of toegezegd? Aan wie? Onder welke voorwaarden? En op welk moment bestonden die rechten juridisch?
Kijk naar Bolivia
Bolivia ligt, net als Suriname, in het Amazonegebied. Daar hebben Mennonitische kolonies zich de afgelopen decennia sterk uitgebreid met grootschalige landbouw, waaronder de productie van soja.
En daar beschikken we inmiddels over satellietgegevens.
MAAP, het Monitoring of the Andean Amazon Project, analyseerde de ontwikkeling van sojagedreven ontbossing in de Boliviaanse Amazone.
Volgens die analyse werd tussen 2001 en 2021 ongeveer 210.980 hectare bos ontbost voor de uitbreiding van soja door Mennonitische kolonies. Dat vertegenwoordigde 23% van de totale sojagedreven ontbossing in de Boliviaanse Amazone over die periode.
Maar het wordt nog zorgwekkender.
In de periode 2017 tot en met 2021 liep het aandeel van de Mennonitische kolonies op tot 33% van de sojagedreven ontbossing.
Een derde.
Van de sojagedreven ontbossing.
Dit is geen Facebookverhaal.
Dit zijn satellietgegevens.
Het patroon is bekend
Het patroon dat uit dergelijke ontwikkelingen naar voren komt, is niet ingewikkeld:
bos wordt landbouwgrond;
grote percelen worden aangelegd;
grootschalige landbouw volgt;
soja, maïs en andere gewassen worden geproduceerd;
kolonies groeien en zoeken nieuwe grond.
Dat betekent niet dat iedere Mennoniet of iedere Mennonitische landbouwactiviteit automatisch tot ontbossing leidt.
Maar het betekent wél dat Suriname niet kan doen alsof er geen lessen bestaan uit landen waar dergelijke landbouwkolonies al tientallen jaren actief zijn.
Leer van wat aantoonbaar elders is gebeurd, voordat wij mogelijk dezelfde fout maken.
Follow the money
Ik wil niet alleen weten wie straks op die grond landbouw bedrijft.
Ik wil weten: Wie heeft betaald? Aan wie is betaald? Waarvoor is betaald? Wanneer is betaald, en welke rechten bestonden er op dat moment? Wie bezit Agriculture New Suriland N.V.? Welke rechten worden in die N.V. ondergebracht?
Wie zijn de uiteindelijk economisch gerechtigden? Van welke buitenlandse bankrekeningen kwamen de betalingen?
Welke andere overeenkomsten bestaan er tussen Braganza, gelieerde ondernemingen en Mennonitische investeerders?
En de belangrijkste vraag: hoeveel geld wordt er verdiend aan Surinaame grond, en door wie?
Want dit is waar Suriname steeds opnieuw de fout in kan gaan.
Eerst krijgen we het mooie verhaal: investeringen, werkgelegenheid, export en deviezen.
En pas jaren later vragen we: waar is het bos? Waar is het geld? Wie heeft eraan verdiend?
En wie draait uiteindelijk op voor de schade?
Dit gaat niet alleen om mennonieten
Dit gaat over Suriname.
Over onze grond.
Onze bossen.
Ons water.
Onze biodiversiteit.
Onze lokale gemeenschappen.
Onze inheemse en tribale gemeenschappen.
En over wat wij achterlaten voor onze kinderen.
Daarom moet de discussie ook groter zijn dan de vraag of wij vóór of tegen Mennonieten zijn.
Het gaat om de vraag welke ontwikkeling wij toestaan, onder welke voorwaarden, met welke controle en met welke bescherming van het Surinaamse grondgebied.
Als een buitenlandse of lokale investeerder grootschalige landbouw wil ontwikkelen, moeten de regels voor iedereen helder zijn.
Als er miljoenen dollars omgaan, moet duidelijk zijn waar dat geld vandaan komt en waar het naartoe gaat.
Als duizenden hectares grond worden betrokken, moeten de rechten daarop juridisch controleerbaar zijn.
En als bos, water, biodiversiteit en gemeenschappen mogelijk worden geraakt, moet vooraf duidelijk zijn wat de gevolgen zijn.
Transparantie kan nooit het probleem zijn
Braganza zegt dat het geen grond verkoopt en juist investeert in landbouwontwikkeling.
Prima.
Dan is volledige transparantie geen enkel probleem.
Leg de overeenkomsten op tafel.
Leg de aandeelhoudersstructuren op tafel.
Leg de betalingen en de data van die betalingen op tafel.
Leg de kaarten en coördinaten van de gronden op tafel.
Leg de milieuonderzoeken op tafel.
En laat onafhankelijke deskundigen beoordelen wat de gevolgen zijn.
Niet nadat het bos is gekapt.
Niet nadat de landbouwgrond is aangelegd.
Niet nadat de investeringen zijn gedaan.
Maar vóórdat onomkeerbare beslissingen worden genomen.
Suriname kan nu nog kiezen
Suriname hoeft Bolivia niet achterna.
We hebben de informatie.
We hebben de voorbeelden.
We hebben satellietbeelden.
We hebben documenten.
We hebben overeenkomsten.
En we hebben de mogelijkheid om vóórdat grote delen van ons land worden ontwikkeld, vragen te stellen.
Laten we over tien of twintig jaar niet zeggen: “We wisten het niet.”
We kunnen het nú weten.
Daarom:
FOLLOW THE LAND.
FOLLOW THE CONTRACTS.
FOLLOW THE SHARES.
FOLLOW THE MONEY.
Alberto Boerleider
Dit artikel betreft een ingezonden opiniestuk. Voor de publicatie van ingezonden artikelen hanteren wij specifieke voorwaarden. Voor meer informatie of om zelf een ingezonden bericht te sturen, kunt u contact opnemen via [email protected] of direct via WhatsApp.
Let op: Publicatie van opiniestukken houdt niet in dat GFC Nieuws het eens is met de inhoud
