De Language Friendly School (LFS), een internationaal netwerk van meertalige scholen dat is opgezet door de in Amsterdam gevestigde Rutu Foundation, heeft de UNESCO King Sejong Literacy Prize 2026 gewonnen.
De prestigieuze onderscheiding, waaraan een geldbedrag van US$ 30.000 is verbonden, werd op 8 september uitgereikt tijdens de viering van de Internationale Dag van de Alfabetisering in San Juan Chamula, Chiapas, Mexico.
Met de onderscheiding krijgt het internationale werk van de Rutu Foundation op het gebied van meertalig en inclusief onderwijs brede erkenning.
Voor Nederland is de prijs eveneens bijzonder, omdat de Rutu Foundation de eerste Nederlandse organisatie is die deze UNESCO-onderscheiding ontvangt.
Oorsprong ligt in Suriname
Voor Suriname heeft de internationale erkenning een bijzondere betekenis. De basis voor het concept van de Language Friendly School werd namelijk gelegd in Suriname, en wel in Galibi, in de Kari’na-dorpen Christiaankondre en Langamankondre.
Oprichter Ellen-Rose Kambel, jurist en onderzoeker met bijna dertig jaar ervaring met veldwerk in Suriname, werkte in 2012 samen met leerkrachten van de Sint Antoniusschool in Galibi aan een tweetalige rekenmethode met de naam Natuurlijk, Rekenen!
Binnen deze methode kreeg het Kari’na, naast het Nederlands, een plaats in het onderwijs. De ervaringen met leerlingen en leerkrachten in Galibi vormden een belangrijke basis voor de verdere ontwikkeling van het concept van taalvriendelijk onderwijs.
Van Galibi naar een wereldwijd netwerk
De Rutu Foundation werd in 2011 door Kambel opgericht. Later ontwikkelde zij samen met medeoprichter dr. Emmanuelle Le Pichon-Vorstman van de Universiteit van Toronto het concept van de Language Friendly School verder.
Wat begon vanuit de ervaringen in een school in Galibi is inmiddels uitgegroeid tot een internationaal netwerk van ongeveer zeventig scholen in twaalf landen.
Het uitgangspunt is dat kinderen hun eigen taal en culturele achtergrond niet buiten de schooldeur hoeven achter te laten. Meertaligheid wordt juist gezien als een kracht die een plaats moet krijgen binnen het onderwijs.
Sint Antoniusschool krijgt bijzondere erkenning
Als eerbetoon aan de bijdrage van de school in Galibi ontving de Sint Antoniusschool in 2023 een erelidmaatschap van het Language Friendly School-netwerk.
Daarmee kreeg Galibi een bijzondere plaats binnen de internationale beweging. De Sint Antoniusschool werd de eerste inheemse taalvriendelijke school ter wereld en tevens de eerste taalvriendelijke school van Suriname.
De erkenning onderstreept daarmee niet alleen de bijdrage van Suriname aan het internationale netwerk, maar ook het belang van de kennis en ervaringen die vanuit de inheemse gemeenschap in Galibi zijn voortgekomen.
‘Onderwijs werkt als kinderen hun eigen taal mogen gebruiken’
Volgens Ellen-Rose Kambel is de UNESCO-prijs vooral een erkenning voor de leerkrachten en leerlingen die aan de basis stonden van het initiatief.
“Deze prijs is niet alleen een erkenning van ons werk. Het is vooral een erkenning van wat leerkrachten en leerlingen in Galibi ons hebben laten zien: dat onderwijs pas werkt als kinderen hun eigen taal mogen gebruiken”, zegt Kambel.
Volgens haar heeft het idee dat in Galibi vorm kreeg inmiddels wereldwijd navolging gekregen.
“Wat daar is begonnen, heeft nu wereldwijd navolging gekregen”, aldus Kambel.
Inzet voor meertalig en intercultureel onderwijs
De Rutu Foundation zet zich sinds 2011 in voor meertalig en intercultureel onderwijs, met bijzondere aandacht voor de rechten van inheemse volken.
De samenwerking met Suriname is daarbij nog altijd actueel. Het werk in Galibi wordt voortgezet en krijgt onder meer ondersteuning van het Nederlandse ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW).
De ervaringen in Galibi worden bovendien gebruikt als pilot voor de verdere ontwikkeling van taalvriendelijk onderwijs op andere plaatsen in het Surinaamse binnenland.
Surinaamse onderwijspraktijk krijgt internationale erkenning
De UNESCO-onderscheiding maakt duidelijk dat een onderwijsconcept dat zijn oorsprong vond in een kleine gemeenschap in Suriname inmiddels internationale betekenis heeft gekregen.
Wat begon met de vraag hoe kinderen in Galibi beter konden leren wanneer hun eigen taal een plaats kreeg in de klas, heeft zich ontwikkeld tot een wereldwijd netwerk dat scholen ondersteunt bij meertalig en inclusief onderwijs.
Daarmee staat niet alleen de Rutu Foundation in de internationale schijnwerpers, maar ook de leerkrachten, leerlingen en gemeenschap van Galibi die aan de basis stonden van het initiatief.
