De benoeming van een nieuwe korpschef en een nieuwe directeur van de Dienst Nationale Veiligheid (DNV) onder invloed van de ABOP heeft diepe zorgen gewekt over de onafhankelijkheid van Suriname’s veiligheidsinstituten.
Deze functies zijn van cruciaal belang voor de handhaving van de rechtsorde, en hun politisering vormt een directe bedreiging voor de democratische rechtsstaat.
In plaats van een zuivering van het veiligheidsapparaat, lijkt er sprake van een verdieping van politieke controle — een gevaarlijke ontwikkeling in een land waar de rechtsstaat al onder druk staat.
De benoemingen zijn des te schrijnender gezien de recente corruptieschandalen binnen het korps, waaronder de zaak rond Pascal van Geene, waarbij politiefunctionarissen in Albina betrokken waren bij verduistering en oplichting.
Dat juist nu ABOP meer grip krijgt op het veiligheidsbeleid, voedt het wantrouwen en versterkt het beeld van een elite die boven de wet staat.
Juridische implicaties: schending van de neutraliteit en risico op machtsmisbruik
• Volgens juristen moet de invulling van functies onder de ministeriële laag technocratisch en niet politiek zijn. De huidige benoemingen door ABOP ondermijnen dit principe A.
• De DNV heeft geen opsporingsbevoegdheid, maar enkel een inlichtingenfunctie. Toch blijkt uit eerdere rechtszaken dat DNV-directeuren bevelen gaven tot gewelddadige acties, wat door rechters als illegaal en buiten hun taakstelling werd bestempeld B.
• Politieke benoemingen in deze functies kunnen leiden tot selectieve rechtshandhaving, waarbij loyaliteit aan de partij boven de wet komt te staan.
• De Anti-Corruptiewet vereist transparantie en verantwoording bij benoemingen, maar deze wordt in de praktijk genegeerd, wat juridische risico’s oplevert voor de legitimiteit van het beleid.
President Simons: hervormingsretoriek versus politieke realiteit
President Jennifer Simons heeft bij haar aantreden beloofd af te rekenen met corruptie en vriendjespolitiek. Maar de benoemingen onder ABOP-vlag — een partij met een geschiedenis van dubieuze praktijken — staan haaks op deze belofte.
Haar zwijgen over deze benoemingen voedt het wantrouwen en doet afbreuk aan haar geloofwaardigheid als hervormer.
Oproep tot parlementaire controle: DNA moet haar rol opeisen
De Nationale Assemblée (DNA) heeft de grondwettelijke taak om toezicht te houden op het bestuur. In dit licht is het noodzakelijk dat:
• Er een parlementaire enquête wordt ingesteld naar de benoemingsprocedures binnen het veiligheidsapparaat.
• De toelatingscriteria voor leidinggevende functies binnen politie en DNV wettelijk worden aangescherpt, zoals ook bepleit door de Politiebond C.
• De DNA eist dat de president openbaar verantwoording aflegt over de politieke deals die tot deze benoemingen hebben geleid.
• Er een onafhankelijke toetsingscommissie komt die benoemingen op integriteit en competentie beoordeelt vóór goedkeuring.
Conclusie: de rechtsstaat verdient bescherming, geen compromissen
De politisering van cruciale veiligheidsfuncties is geen interne aangelegenheid — het is een nationale crisis.
Als president Simons haar hervormingsbelofte serieus neemt, moet zij deze benoemingen heroverwegen en de DNA uitnodigen tot actieve controle.
Anders dreigt haar leiderschap te vervallen tot een voortzetting van het oude systeem, met alle juridische en maatschappelijke gevolgen van dien.
Roepesh Jagernath
Lid Wetenschappelijk Bureau DNL
