De Vereniging Saamaka Gemeenschappen (VSG) neemt momenteel deel aan de 17e Conferentie van de Partijen (COP17) in Armenië.
Tijdens deze internationale conferentie vraagt de organisatie aandacht voor de rechten van inheemse en tribale volken, de juridische erkenning van hun traditionele leefgebieden en de bescherming van bossen en biodiversiteit.
De boodschap van de Saamaka is duidelijk: het is tijd om herhaalde beloften om te zetten in concrete maatregelen.
Voor de Saamaka is bosbescherming onlosmakelijk verbonden met de erkenning en bescherming van hun collectieve grondrechten.
Al generaties lang leven zij in nauwe verbondenheid met het regenwoud van Suriname. Hun cultuur, tradities, bestaansmiddelen en identiteit zijn nauw verweven met het land.
De bescherming van dit gebied is daarom niet alleen een kwestie van natuurbehoud, maar ook van mensenrechten, culturele continuïteit en het recht van gemeenschappen om zelf over hun toekomst te beslissen.
De stem van de Saamaka op het internationale podium
Met haar deelname aan de COP17 brengt VSG de ervaringen, zorgen en standpunten van de Saamaka-gemeenschappen onder de aandacht van de internationale gemeenschap.
De conferentie biedt een belangrijk platform om de relatie tussen biodiversiteitsbescherming en de rechten van inheemse en tribale volken te benadrukken.
Gemeenschappen die hun traditionele leefgebieden beschermen, spelen een belangrijke rol bij het behoud van bossen en ecosystemen. Hun traditionele kennis en manier van landbeheer vormen een waardevolle basis voor duurzaam natuurbeheer.
Tegelijkertijd staan deze gemeenschappen onder druk door activiteiten zoals ongecontroleerde houtkap en goudwinning, die hun leefgebieden bedreigen.
Zonder juridische erkenning van hun collectieve grondrechten en daadwerkelijke betrokkenheid bij besluiten over hun grondgebied blijven zowel hun rechten als de bossen waarvan zij afhankelijk zijn kwetsbaar.
VSG benadrukt daarom dat gemeenschappen tijdig, volledig en op een passende manier moeten worden betrokken bij besluiten die hun leefgebieden beïnvloeden.
Het beginsel van vrije, voorafgaande en geïnformeerde toestemming (Free, Prior and Informed Consent, FPIC) is daarbij van groot belang.
Dit beginsel houdt in dat gemeenschappen vóór de uitvoering van projecten die hen raken, alle relevante informatie moeten ontvangen en voldoende ruimte moeten krijgen om volgens hun eigen besluitvormingsprocessen een standpunt te bepalen.
Oproep tot concrete actie
Met haar deelname aan de COP17 roept VSG zowel de internationale gemeenschap als de Surinaamse autoriteiten op om de bescherming van bossen en biodiversiteit nadrukkelijk te verbinden aan de erkenning en uitvoering van de collectieve rechten van inheemse en tribale volken.
De organisatie vraagt in het bijzonder om de juridische erkenning van collectieve landrechten door de versnelde totstandkoming en uitvoering van wetgeving die de traditionele leefgebieden en collectieve rechten van inheemse en tribale gemeenschappen beschermt.
Daarnaast dringt VSG aan op daadwerkelijke uitvoering van de uitspraak in de Saramaka-zaak en andere relevante internationale uitspraken over de rechten van inheemse en tribale volken in Suriname.
Volgens de organisatie moeten deze uitspraken worden vertaald naar concrete maatregelen en rechtsbescherming in de praktijk.
Ook vraagt VSG om effectieve maatregelen tegen ongecontroleerde houtkap, illegale goudwinning en andere activiteiten die traditionele leefgebieden en ecosystemen bedreigen.
Verder moet het beginsel van FPIC worden gerespecteerd, zodat gemeenschappen op vrije, voorafgaande en geïnformeerde wijze worden betrokken bij besluiten die hun grondgebied en bestaansmiddelen beïnvloeden.
Traditioneel bestuur en kennis erkennen
VSG benadrukt eveneens het belang van erkenning van traditioneel bestuur en traditionele kennis. Traditionele gezagsdragers en gemeenschappen moeten als volwaardige partners worden betrokken bij het ontwikkelen en uitvoeren van beleid over natuurbehoud en duurzaam landbeheer.
Tot slot vraagt de organisatie om concrete uitvoering en verantwoording. Internationale toezeggingen mogen volgens VSG niet bij verklaringen en beleidsvoornemens blijven, maar moeten leiden tot duidelijke maatregelen, vastgelegde verantwoordelijkheden en zichtbare resultaten.
De boodschap van VSG is helder: erkenning van landrechten, bescherming van bossen en respect voor gemeenschappen moeten hand in hand gaan. De tijd van herhaalde beloften moet plaatsmaken voor concrete actie.
‘Wi na busi, Busi na Wi!’
