Op grond van een aantal bijzondere wetten staat administratief beroep open bij een specifiek aangewezen bestuursorgaan.
In Suriname is dat krachtens de kiesregeling, artikel 36, de president wanneer het betreft een weigering van deelname door een politieke organisatie aan de aanstaande algemene (geheime) verkiezingen.
Tevens is krachtens de kiesregeling, artikel 17, een ieder bevoegd aan de minister van Binnenlandse Zaken verbetering of aanvulling van de kiezerslijsten te vragen op grond van het feit, dat hij zelf of een andere daarin al dan niet behoorlijk is opgenomen.
Krachtens de kiesregeling, artikel 19, staat binnen vijf dagen na de openbare kennisgeving van de beslissing van de minister administratief beroep open bij de president.
De president beslist bij een met reden omkleed besluit binnen vijf dagen na de indiening over het ingestelde beroep.
Afhankelijk van het besluit van de president geeft de minister van Binnenlandse Zaken, onverwijld gevolg aan deze beslissing.
Krachtens de kiesregeling, artikel 20, kan beroep op de kantonrechter worden gedaan met een reden omkleed verzoekschrift bij de kantonrechter in het Eerste Kanton.
Hier wordt expliciet van administratief beroep naar administratieve rechtsspraak afgeweken. Alleen in het onderhavige geval is dit mogelijk (betreft de kiezerslijsten).
In het geval van de politieke organisatie P.V.P. beschouwt de partij de weigering als een poging om haar deelname aan de verkiezingen te blokkeren en eist via de rechter alsnog registratie. De vraag is kan dat?
Ingevolge artikel 37 luidende: De politieke organisatie, wier registratie in eerste instantie dan wel in beroep geweigerd is op de in artikel 35 lid 1 onder b. en c. genoemde gronden of wier bezwaarschrift ongegrond is bevonden kan gedurende drie werkdagen na de dag van ontvangst van de beslissing van het Centraal Hoofdstembureau dan wel die van de president, nog éénmaal een aanbieding, als in artikel 31 lid 1 bedoeld, verrichten.
Lid 2: Het Centraal Hoofdstembureau neemt zo spoedig mogelijk een beslissing, waaromtrent het bepaalde in artikel 35 van toepassing is.
De registratie wordt geweigerd in de gevallen genoemd in artikel 35 lid 1 onder a. en b. en voorts indien het Centraal Hoofdstembureau met inachtneming van de in artikel 33 neergelegde norm van oordeel is, dat redelijkerwijs tot weigering moet worden besloten. Tegen deze beslissing staat generlei voorziening open.
Bij resolutie d.d. 7 mei 2021 no. 423/ RP heeft de president van de Republiek Suriname “Het Administratief Beroepsinstituut” ter advisering van de president ingesteld.
Aanleiding was omdat in het kader van de staats- en bestuursrechtelijke rechtsbescherming, elke belanghebbende op het grondgebied van de Republiek Suriname, conform voorzieningen in de diverse wettelijke regelingen het recht heeft om administratief beroep in te stellen bij de president van de Republiek Suriname.
In de beroepskwestie van P.V.P. als politieke organisatie, althans de behandeling in beroep, heeft de president los van de inhoudelijke motivering tot de ongegrond verklaring, een administratiefrechtelijke dwaling ondergaan in de betreffende resolutie, door in het dictum aan te tekenen “dat de Progressief Verheffende Partij (P.V.P.) tegen het besluit van de president in beroep kan gaan bij een onafhankelijke rechter. Wat een toestand.
Eerste vraag: waar moet de onafhankelijke rechter worden geadiëerd?
Tweede vraag: op grond van welke wettelijke bepaling moet dat geschieden?
In deze administratiefrechtelijke procedure betreft het een gebonden, gesloten systeem. De vraag is op grond waarvan de rechter zich bevoegd gaat achten om deze case in behandeling te nemen.
De oplossing is om de resolutie in te trekken en belanghebbende ingevolge artikel 37 van de kiesregeling alsnog in de gelegenheid te stellen de wet na te kunnen leven.
In deze onsmakelijke zaak kan de rechter de belanghebbende terug verwijzen naar de president of de motivering in kortgeding toetsen.
Een niet ontvankelijke verklaring zou geen fair play inhouden.
Eugène van der San
