Vandaag werd het schilderij Rijst, Wittie Boitie, De Goede Verwachting van Wim Bos Verschuur (1904–1985) toegevoegd aan de vaste tentoonstelling van het Verzetsmuseum.
Sinds de opening van de afdeling over de Tweede Wereldoorlog in de voormalige Nederlandse koloniën in 2024, vertelt het museum over Bos Verschuurs politieke strijd voor onafhankelijkheid in Suriname. Met dit door kunstenaar Kenneth Beeker in bruikleen gegeven werk, komt nu ook zijn artistieke kant aan bod.
De titel van het schilderij Rijst, Wittie Boitie, De Goede Verwachting verwijst naar de rijstteelt op plantage De Goede Verwachting in het district Saramacca, Suriname.
“Wittie Boitie” is een lokale plaatsnaam die, net als “De Goede Verwachting”, verbonden is met de Surinaamse landbouwgeschiedenis. Bos Verschuur schilderde niet alleen een landschap, maar ook het dagelijkse leven en de arbeid waarop een groot deel van Suriname was gebouwd.
Rijst, Wittie Boitie, De Goede Verwachting
Bruikleengever Kenneth Beeker: “Ik vind het bijzonder passend dat dit schilderij in het Verzetsmuseum een plek krijgt.
Bos Verschuur was een kunstenaar wiens werk en verzet onlosmakelijk verbonden waren. Voor mij is die combinatie van kunst en maatschappelijke betrokkenheid herkenbaar, ook in mijn eigen werk speelt die een centrale rol.”
Baas in eigen huis
De Surinaamse Wim Bos Verschuur studeerde vier jaar in Nederland om tekenleraar te worden. Daar ontmoette hij Indonesische studenten die onafhankelijkheid van Indonesië nastreefden. Zij inspireerden Wim Bos Verschuur.
In 1933 keerde hij terug naar zijn vaderland, waar hij als tekenleraar aan de slag ging. Dat jaar werd ook de antikoloniale activist Anton de Kom Suriname uitgezet en naar Nederland gestuurd.
Bos Verschuur werd óók politiek actief en trad in 1942 toe tot de Staten van Suriname, de volksvertegenwoordiging. Daar pleitte hij voor zelfstandigheid met de leus “Baas in eigen huis” en richtte hij de Unie Suriname op.
Vrijlating na massale acties
Ondertussen was Nederland bezet door nazi-Duitsland en kregen de gouverneurs in de koloniën vanwege de oorlogsomstandigheden meer macht.
Gouverneur Kielstra van Suriname beperkte vervolgens de macht van de Staten. Toen Statenleden bij de regering in Londen klaagden dat Suriname weinig verschilde van een dictatuur, steunde Bos Verschuur een verzoek om Kielstra af te zetten. Hierop werd hij in 1943 gevangengezet.
Na massale acties van Surinamers voor zijn vrijlating, plaatste de regering in Londen Kielstra over om een opstand te voorkomen. Zijn opvolger liet Bos Verschuur vrij.
Wim Bos Verschuur bleef ook na de oorlog politiek actief. Daarnaast was hij een productief kunstenaar en schrijver.
Het nu toegevoegde schilderij verrijkt de tentoonstelling met een persoonlijk en artistiek perspectief op het leven van een van de belangrijkste wegbereiders van de Surinaamse onafhankelijkheid.
