In Suriname maken artsen en gezondheidsdeskundigen zich zorgen over de toename van chronische ziekten zoals diabetes type 2, hoge bloeddruk en hart- en vaatziekten.
Suikerhoudende dranken spelen hierin een belangrijke rol. Ze zijn overal verkrijgbaar, relatief goedkoop en worden vaak dagelijks geconsumeerd.
Dat maakt de discussie over een mogelijke suikertaks steeds actueler. De vraag is wat Suriname te winnen heeft als frisdrank flink duurder zou worden gemaakt.
Internationale modellen geven duidelijke aanwijzingen.
Een berekening van de Columbia University toonde aan dat een belasting van één cent per ounce frisdrank in de Verenigde Staten binnen tien jaar ruim 20 miljard dollar aan zorgkosten kan besparen en honderdduizenden gevallen van diabetes kan voorkomen.
In Mexico analyseerde het Instituto Nacional de Salud Pública de effecten van een prijsstijging van tien procent.
Het model voorspelde dat binnen tien jaar bijna 190.000 nieuwe gevallen van diabetes konden worden vermeden, evenals ruim 20.000 hartaanvallen en beroertes en bijna 19.000 vroegtijdige sterfgevallen.
De totale besparing voor de zorg bedroeg daar bijna 1 miljard dollar.
Maar wat als de prijs van softdrinks in Suriname met 100 procent zou stijgen, zoals het KIVC vaker heeft voorgesteld om een drastisch effect te bereiken?
Op basis van de internationale modellen zou een verdubbeling van de frisdrankprijs kunnen leiden tot een forse daling in consumptie.
Dat zou naar schatting in tien jaar tijd duizenden nieuwe gevallen van diabetes type 2 kunnen voorkomen, honderden hart- en vaatziekten vermijden en vroegtijdige overlijdens aanzienlijk kunnen reduceren.
Het zou bovendien tientallen miljoenen Amerikaanse dollars aan medische kosten besparen, geld dat kan worden ingezet voor betere basiszorg en preventie.
Onderzoekers van de University of California, Berkeley zagen in hun studie naar de taks in Berkeley dat de consumptie van suikerhoudende dranken met de helft daalde binnen drie jaar.
Dit geeft een concreet beeld van wat ook in Suriname mogelijk is.
Voorwaarde blijft wel dat een suikertaks deel uitmaakt van een bredere strategie. Voorlichting op scholen, het stimuleren van drinkwater en betaalbare gezonde alternatieven zijn noodzakelijk om het effect blijvend te maken.
De internationale ervaringen tonen echter overtuigend aan dat ook Suriname zowel financieel als maatschappelijk veel te winnen heeft door frisdrank structureel duurder te maken.
