Je hoort het vaak in Suriname: we wonen in een gezegend land. Geen orkanen die hele steden wegvagen, geen zware aardbevingen en geen actieve vulkanen binnen onze landsgrenzen.
Toch zorgde een recent bekeken Netflix serie bij sommige inwoners van de noordzijde van de Zuid-Amerikaanse kust voor onrust.
In La Palma wordt een rampscenario geschetst waarin een vulkaaninstorting op de Canarische Eilanden leidt tot een gigantische tsunami die zelfs andere continenten bereikt.
Maar hoe realistisch is zo’n scenario voor Suriname?
Waar komt deze theorie vandaan
De serie is losjes gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek, waaronder een bekende studie uit 2008 van onderzoekers verbonden aan de University of Delaware.
Zij bekeken een extreem worst case scenario waarbij een groot deel van de westflank van de Cumbre Vieja vulkaan op het eiland La Palma in zee zou glijden.
Zo’n instorting kan in theorie een grote tsunami veroorzaken die zich over de Atlantische Oceaan verspreidt.
Nadrukkelijk een extreem scenario
De onderzoekers benadrukken dat dit geen verwachting of voorspelling is. Het gaat om een theoretisch maximumscenario.
De kans dat zo’n volledige instorting in één keer plaatsvindt, wordt door veel geologen als klein ingeschat. De berekende golfhoogtes zijn bedoeld om grenzen te verkennen, niet om concrete dreiging aan te geven.
Waarom golven ver weg kleiner worden
Volgens de studie verliest een tsunami op open zee veel energie. Door processen zoals dispersie, refractie en interferentie nemen golfhoogtes af naarmate de afstand groter wordt.
Dat betekent dat extreem hoge golven dicht bij de bron niet één op één aan de overkant van de oceaan aankomen.
Wat zeggen de cijfers voor Suriname
In dezelfde studie zijn ook berekeningen gemaakt voor Zuid Amerika en de Guyana’s.
Voor Suriname wordt in dit worst case scenario een maximale golfkam van ongeveer 7,7 meter genoemd.
Belangrijk detail: dit gaat om golfhoogte op zee, niet om water dat daadwerkelijk metershoog steden in stroomt. Zogeheten run up simulaties voor Suriname zijn niet uitgevoerd.
Andere regio’s zwaarder geraakt
Volgens de tabel zouden gebieden zoals Noord Brazilië en Frans Guyana in theorie hogere waarden kennen, terwijl de Westelijke Sahara zelfs uitschieters tot 37 meter laat zien. Dat plaatst Suriname niet in de zwaarst getroffen zone.
Wat zeggen latere geologen
Latere analyses, onder meer van de US Geological Survey, temperen het beeld verder. Zij wijzen erop dat vulkaaninstortingen rond de Canarische Eilanden waarschijnlijk in fases verlopen.
Dat maakt het ontstaan van een extreme megatsunami richting Amerika minder waarschijnlijk. In verre gebieden zou het effect eerder in de orde van 1 tot 2 meter liggen, nog steeds gevaarlijk, maar niet catastrofaal.
Conclusie voor Suriname
GFC Nieuws concludeert dat het scenario van een tsunami richting Suriname vooral theoretisch is. Het gaat om een wetenschappelijk gedachte experiment, geen concrete dreiging.
Toch laat het zien dat ook landen zonder directe natuurrisico’s indirect geraakt kunnen worden door extreme gebeurtenissen elders.
