fbpx

Speekselstenen

Een speekselsteen of speekselkliersteen, sialolithiasisis in medisch jargon, is een verkalking van ingedikt speeksel in de uitvoergang van een speekselklier. Dat kan leiden tot een verstopping van de speekselstroom, met pijn en zwelling van de speekselklier tot gevolg. De stenen kunnen variëren van enkele millimeters tot enkele centimeters.

Speekselstenen geven niet altijd klachten en worden soms bij toeval ontdekt, bijvoorbeeld naar aanleiding van een röntgenfoto van de kaak.
Wanneer een speekselsteen de speekselstroom hindert, hoopt het speeksel zich op in de speekselklier en gaat de klier zwellen. Dit kan klachten veroorzaken, zoals:

Pijnlijke zwelling van de kaak of rond het oor. De pijn wordt erger wanneer de speekselproductie hoog is (voor of tijdens het eten) en kan enkele uren na het eten weer verdwijnen.
Een droge mond, omdat er minder speeksel in uw mond loopt.
Een slechte adem.
Een speekselklierontsteking, omdat het speeksel slecht kan worden afgevoerd. Dan hebt u de hele dag last van pijn.
Een infectie van de speekselklier. Hierdoor kan een abces (een met pus gevulde holte) ontstaan waardoor u pijn en koorts hebt.

Om de speekselsteen te verwijderen zijn verschillende behandelingen mogelijk:

Speekselsteen spontaan laten verdwijnen
Bij kleine speekselstenen kan geprobeerd worden om de stenen spontaan te evacueren door de speekselklier te masseren en zure dingen te eten of te drinken (zure snoepjes, fruitsap…) om de speekselproductie te verhogen, waardoor het speekselsteentje uit de speekselklier spoelt.

BEKIJK OOK
President en procureur-generaal Hoge Raad der Nederlanden op werkbezoek bij Hof van Justitie

Soms kan de KNO-arts door zachtjes met een dun stomp instrument in het speekselklierkanaaltje te duwen de steen verwijderen.

Sialendoscopie
Hierbij wordt een zeer dunne endoscoop (buis) met een camera en licht aan de top in het speekselklierkanaal gebracht en wordt de steen (of stenen) met een grijptang verwijderd. Deze ingreep gebeurt onder plaatselijke verdoving.

‘Shockwave’ behandeling (speekselsteenvergruizing)
Dit kan een optie zijn bij grotere stenen en stenen die in de speekselklier zelf zitten. Hierbij wordt gebruik gemaakt van ultrageluidsgolven om de stenen te breken. De stukjes steen komen dan meestal vanzelf uit het speekselklierkanaal, of ze kunnen via endoscopie worden weggehaald. Een recente behandeling is vergruizing met een speciale laser via een endoscoop.

Speekselsteen operatief verwijderen
De arts maakt een kleine snede in het speekselkanaal en verwijdert zo de speekselsteen. Afhankelijk van de lokalisatie van de steen kan de ingreep onder plaatselijke verdoving plaatsvinden.

Speekselklier operatief verwijderen
Wanneer de speekselsteen in de speekselklier zelf is gelegen of herhaaldelijk terugkomt, kan het nodig zijn om de speekselklier zelf te verwijderen.