fbpx




Logopedie en de verruiming van plaatsingsmogelijkheid driejarigen

Ik heb met veel belangstelling de reacties gelezen op het besluit van het Ministerie van Onderwijs, Wetenschap en Cultuur om de instap naar het kleuteronderwijs te verruimen met 2 maanden. Met andere woorden: kinderen die tot 1 maart 2016 vier jaar worden, mogen worden ingeschreven op de kleuterschool. Zij die tot 30 juni 2016 die leeftijd bereiken, moeten gescreend worden door een deskundige. Het is weliswaar nog niet duidelijk welke eisen worden gesteld aan toelating van de driejarigen en wie de deskundigen zijn. Het Platform voor Clusters Basisscholen is sterk hiertegen gekant. Het platform stelt dat na observaties blijkt dat de fijne motoriek nog niet voldoende ontwikkeld is en de kinderen na 10 uur slaap krijgen.

Het platform betwijfelt naar alle waarschijnlijkheid de ‘rijpheid’ van de driejarigen om mee te kunnen in het kleuteronderwijs. Als we het echter hebben over die ‘rijpheid’ dan moet er naar meer aspecten gekeken worden dan alleen maar de motorische ontwikkeling en de fysieke rijpheid van kinderen om mee te kunnen in de kleuterklas. Eerdere berichten over de driejarigen die toegelaten waren tot het kleuteronderwijs waren lovend over hun prestaties. Het platform wekt nu de indruk dat het tegendeel waar is.

Nu wil ik als specialist op het gebied van taal, spraak, gehoor en slikken ook mijn licht laten schijnen op deze materie. Ik wil mij beperken tot de spraak- en taalontwikkeling en meertaligheid in relatie tot de schoolcarrière .
Ik wil vooropstellen dat ieder kind zich op een andere manier en in zijn eigen tempo ontwikkelt. Maar eerst wil ik in het kort de normale spraaktaalontwikkeling belichten.

Een kind van 3 tot 3½ jaar maakt zinnetjes met drie tot vijf woorden en is ongeveer voor de helft verstaanbaar (voor anderen). Een kind tussen 3½ en 4 jaar vertelt spontaan wel eens een verhaaltje en is tot 75% verstaanbaar. Kinderen tussen 4 en 5½ jaar kunnen een verhaaltje navertellen aan de hand van plaatjes. Ze hebben nog problemen met meervoudsvormen en vervoegingen maar ze zijn tot 90% verstaanbaar. Dit zijn de minimum spreeknormen voor kinderen in de verschillende leeftijdsfasen.

Ik stelde eerder al dat kinderen zich in verschillende tempo’s ontwikkelen. De bezorgdheid van het platform is dus enigszins begrijpelijk. Maar het zou best kunnen dat een driejarig kind een snellere ontwikkeling doormaakt op onder meer taalgebied. Zou een kind dat voorop loopt op de cognitieve, de sociaal-emotionele ontwikkeling en de spraak/taalontwikkeling niet de kans moeten krijgen om eerder het onderwijs in te stappen? Als je het mij vraagt wel. Maar dan moet dat wel eerst worden gestaafd door een deskundige die daarover een uitspraak zou kunnen doen; logopedisten inbegrepen. Helaas is ons onderwijssysteem teveel gebaseerd op de middenmoot. De snellere kinderen moeten maar op het tempo van de middenmoot meegaan. Een gemiste kans voor een aantal kinderen.

Ik geef toe dat er ook kinderen zijn die nog niet ‘ready’ zijn om het kleuteronderwijs binnen te stappen. En daar moeten het ministerie, ouders en verzorgers realistisch in zijn. Zouden alle driejarigen in een of andere onderwijsvorm moeten participeren? Mijn antwoord daarop is een volmondig ja. Vooral gelet op het feit dat veel kinderen pas met het Nederlands in aanraking komen als zij naar de kleuterschool gaan. In sommige gebieden in ons achterland is er nog steeds geen kleuteronderwijs.

Psycholoog Lilian Ferrier stelde in een eerder bericht al dat de hersenen van kinderen tussen 0 en 4 jaar heel plastisch zijn waardoor met de juiste stimulatie leerprocessen sneller c.q. beter kunnen verlopen. Ik wil eraan toevoegen dat de taalgevoelige periode (dat is de periode waarin kinderen makkelijk de taal – ook een nieuwe taal- leren) voor het zevende jaar ligt.

Kinderen leren een nieuwe taal het liefst zo jong mogelijk; drie jaar is een uitstekende leeftijd om kinderen die een andere moedertaal hebben naar de peuterschool te sturen. Deze kinderen beginnen hun schoolcarrière met een achterstand in het Nederlands. Het duurt ongeveer 2 jaar voordat zij het Nederlands hebben verworven op het niveau van de dagelijkse communicatie (de DAT-taal). Tegen de tijd dat ze moeten leren lezen en schrijven in de eerste klas beheersen ze nog niet de CAT-taal (Cognitief Abstracte Taal) simpel gezegd de schooltaal. De tijd dat anderstalige kinderen de CAT-taal beheersen duurt ongeveer 5 tot 7 jaar. Zie daar een van de vele problemen in ons onderwijs. Wanneer een anderstalig kind in het Nederlandstalige onderwijssysteem stapt, zal hij er 5 tot 7 jaren over doen voordat hij goed meekan. In die tussentijd heeft het kind moeten leren lezen, schrijven en rekenen met alle problemen van dien. De onderwijskansen van deze kinderen zijn daardoor beduidend lager. Door kinderen eerder dan 4 jaar aan een of andere onderwijsvorm te laten participeren, waardoor ze in aanraking komen met (een goed model) Nederlands, worden mijns inziens de grote leesproblemen van dit moment in het onderwijs voor een deel opgelost. Het Preyskoro-project biedt wat mij betreft een mooie kans om landelijk uit te voeren.
Dit ingezonden stuk is ook meteen een pleidooi voor de logopedie in Suriname, omdat wij de specialisten zijn op het gebied van de spraak, taal, het gehoor en slikken.

Op basis van onderzoeken gedaan door onder meer de Nederlandse vereniging van logopedisten durf ik de volgende extrapolaties te doen:

1. In Nederland hebben 5 tot 15 procent van alle peuters en kleuters spraak/taalachterstanden. Vanwege onze meertalige situatie kunnen we ervan uitgaan dat in onze situatie meer dan 15 procent van de Surinaamse peuters en kleuters spraaktaalachterstanden of problemen hebben. Aangezien in de kleuterjaren de basisvorming plaatsvindt voor het vervolgonderwijs, kan gesteld worden dat Surinaamse kinderen met een achterstand het basisonderwijs (klas 1) instappen.

2. De slechte slaagresultaten zijn mogelijk voor een (groot) deel terug te voeren naar de taalachterstanden/stoornissen bij de Surinaamse leerlingen.

3. Aangezien veel kinderen meer dan 1 taal thuis spreken en het Nederlands bij velen niet de moedertaal is, zou ook in het curriculum meer aandacht moeten zijn voor taal. De naschoolse opvang biedt mogelijkheden voor het inrichten van taalklassen voor meertalige kinderen.

4. Preventieve logopedie is een noodzaak en zou geïmplementeerd moeten worden door het Ministerie van Onderwijs en Volksontwikkeling en het Ministerie van Volksgezondheid. Ik denk dan aan het oprichten van logopedie-afdelingen op bijvoorbeeld de consultatiebureaus. In Suriname is er geen adequaat volgsysteem voor de ontwikkeling van kinderen tot het vierde jaar. Het gevolg is dat ontwikkelingsproblemen (onder meer spraak/taalproblemen) en andere stoornissen op cognitief en sociaal-emotioneel gebied te laat (pas op de basisschool) ontdekt worden. Vroegtijdige signalering en vroege stimulatie zijn zeer noodzakelijk bij ontwikkelingsstoornissen.

Concluderend wil ik de statement maken dat als wij willen dat de problemen in het onderwijs worden opgelost, wij niet om logopedie heen kunnen.

Gracia Nelson
Logopedist bij Logopediepraktijk de Babbelaar

Meer nieuws

Covid-19 actieve gevallen onder de 100

GFC NIEUWS- Het aantal actieve Covid-19-gevallen is onder de 100. Volgens de jongste update op het dashboard zijn nu 72 personen in Suriname besmet met…

Commissie buigt zich over regulering grondbeleid

GFC NIEUWS- President Chandrikapersad Santokhi heeft ter regulering van het grondbeleid een commissie geïnstalleerd. Impotent of minder potent? Maak online gebruik van professionele adviezen van…

Presidentiële commissie moet Valutawet evalueren

GFC NIEUWS- President Chandrikapersad Santokhi heeft de Commissie Wet Controle Valutaverkeer en Transactiekantoren geïnstalleerd. Impotent of minder potent? Maak online gebruik van professionele adviezen van…

14 nieuwe Covid-gevallen, 24 genezen

GFC NIEUWS- Binnen een etmaal zijn er 14 nieuwe coronagevallen geregistreerd. Impotent of minder potent? Maak online gebruik van professionele adviezen van internationale topexperts. Klik…

Twee mannen beschoten in boot

GFC NIEUWS- Twee mannen zijn vorige week beschoten toen ze in een boot stapten te Godo olo in Sipaliwini. Impotent of minder potent? Maak online…

Man mogelijk dood na hartaanval in auto

GFC NIEUWS- Een 60-jarige man werd vanmorgen dood aangetroffen in zijn voertuig. Impotent of minder potent? Maak online gebruik van professionele adviezen van internationale topexperts….

Hoefdraad binnenkort op Interpollijst

GFC NIEUWS- Ex-minister Gillmore Hoefdraad van Financiën zal binnenkort op verzoek van de procureur-generaal (pg) van Suriname worden geplaatst op de Interpollijst. Impotent of minder…

MMC heeft nieuw bestuur

GFC NIEUWS- Het Mungra Medisch Centrum heeft een nieuw stichtingsbestuur, dat vrijdag is geïnstalleerd door de Minister van Volksgezondheid, Amar Ramadhin. Impotent of minder potent?…

28 nieuwe Covid-gevallen, 18 genezen

GFC NIEUWS- Donderdag op vrijdag zijn er 28 nieuwe Covid-19-gevallen genoteerd. Impotent of minder potent? Maak online gebruik van professionele adviezen van internationale topexperts. Klik…

Nog geen uitkering uit Covid-19 Fonds

GFC NIEUWS- Het ministerie van Arbeid, Werkgelegenheid en Jeugdzaken laat weten dat het uitbetalen van de werkloosheidsuitkering aan werklozen die tijdens de operatie van het…

Ingezonden| Onze Staatsbedrijven

GFC NIEUWS- In de media lazen wij dat de president van Suriname onlangs een onderhoud heeft gehad met de president-commissarissen van een aantal Staatsbedrijven. Impotent…

Duurzaam sociaal vangnet in aanmaak

GFC NIEUWS- Het ministerie van Sociale Zaken en Volkshuisvesting heeft een traject ingezet om te komen tot een duurzaam sociaal vangnet. Hiervoor vindt er een…

lijk 15-jarige jongen geborgen

GFC NIEUWS- Daags na het politiebericht over de vermoedelijke verdrinking van de 15-jarige Diren Surjbali is zijn ontzielde lichaam uit de Nickerierivier gehaald. Impotent of…

HVB-topper Frans Kasantaroeno heengegaan

GFC NIEUWS- De politicus Frans Kasantaroeno is woensdag vrij plotseling overleden. Impotent of minder potent? Maak online gebruik van professionele adviezen van internationale topexperts. Klik…