De redactie van GFC Nieuws heeft ingenieur en DNL-voorzitter Dharm Mungra gevraagd naar zijn kijk op de situatie van de dambreuk te Plantage Alliance.
Aan hem is gevraagd of deze situatie voorkomen had kunnen worden en welke maatregelen nodig zijn voor de toekomst.
Hij zegt: “Aangezien ik niet zelf ter plaatse ben geweest om het gebeurde te onderzoeken, kan ik op basis van ervaringen slechts de mogelijke oorzaak aangeven. De oorzaak van de zware overstroming te plantage Alliance kan het gevolg zijn van ontstane grote coupures in de oeverdammen.”
“Dit kan gebeuren door jarenlange onderhoudsachterstand en zware aantasting door golfaanvallen en stroming. Wat ook meespeelt, zijn ongetwijfeld de hoge waterstanden (volle maanstanden) van de afgelopen dagen.
“De invloed van de getijdebeweging in de Atlantische Oceaan is in de laatste 20 jaar vooral goed merkbaar door de zeespiegelstijging, die ongeveer 2,5-3 cm per jaar bedraagt.”
Volgens Mungra vertonen rivieren in Suriname in het algemeen een stabiele ligging. “Er zijn wel bochten en meanders, maar die veranderen niet veel in de loop der tijd. Plantage Alliance ligt in een buitenbocht van de Commewijnerivier. Erosie als gevolg van het driedimensionale stroombeeld in de bocht is normaal.”
“Wanneer de oeverbegroeiing echter wordt verwijderd ten behoeve van onder andere brandhout of voor het aanleggen van boten, is de oever niet meer in staat om de eroderende krachten te weerstaan, wat een hoofdoorzaak kan zijn voor het eroderen van zelfs de aangelegde dammen en oevers.”
Op plaatsen waar de begroeiing verdwenen is en de uitschurende werking in de buitenbocht geen tegenstand meer ondervindt, is een rigoureuze verdediging nodig om de oever op haar plaats te houden, stelt hij.
“Dit kan door middel van steenbestorting of kribben die de stroom daadwerkelijk uit de oever houden. Kribben die in Suriname in het verleden veel zijn toegepast veroorzaken echter weer ontgrondingen die opnieuw verdedigd moeten worden en zijn een dure maatregel.”
“Op de korte termijn verdient de perkoenpaalbescherming, die wordt gevuld met takken en bladeren of waarachter geotextiel wordt aangebracht en gevuld met klei, aanbeveling, aangezien dure oeverbescherming op dit moment niet lonend is omdat de plantage niet optimaal in productie is.”
Volgens Mungra is een betere oplossing om een dicht palenscherm evenwijdig aan de oever aan te brengen, de ruimte tussen scherm en oever gedeeltelijk op te vullen en daarop een nieuwe aanplant te zetten. In vergelijkbare landen is dit met succes toegepast.
Voor een duurzame en verantwoorde keuze van de juiste technische oplossing dient echter eerst een grondige, maar ook dure studie naar verschillende oorzaken en gegevens te worden verricht, waaronder waterstanden, windgolven, stroomsnelheden, grondmechanische belastingen, sedimenttransport en bodemgegevens, aldus Mungra.
